3HO w świetle doświadczenia

3HO w świetle doświadczenia

“…w Kundalini Jodze najważniejsze jest Twoje doświadczenie. To ono trafia wprost do Twojego serca. Żadne słowa nie są w stanie tego doświadczenia zastąpić” (2003, str. 20)

Tak jak i dla wielu osób, moje pierwsze spotkanie z „Kundalini Jogą według Yogi Bhajana” było spotkaniem transformującym życie. Dotknęło mojego serca, a moje życie zmieniło kierunek. „Co w tym systemie było tak wyjątkowe?” – zastanawiało mnie. Bez cienia wątpliwości było to właśnie doświadczenie…

W niedługo potem podjąłem ryzyko i zmieniłem także kierunek mojej ścieżki akademickiej.

Postanowiłem zgłębiać i poszerzać rozumienie „doświadczeń duchowych” – pojęcia, które obejmuje najbliższą mi inspirację: życie mistyczne. Niniejszy artykuł jest przybliżeniem idei i procesu badawczego, który w kwietniu 2016 roku obroniłem jako pracę doktorancką na Uniwersytecie w Helsinkach.

“Proces nadawania znaczenia”

Żeby podejść do tematu doświadczenia w 3HO i “Nauk Yogi Bhajana”, skupiłem się na tym, jak doświadczenie “przypisywane” było przez Yogi Bhajana oraz jak jedenastu ludzi praktykujących Kundalini Jogę „przypisywało” swoje doświadczenia. „Przypisywać” znaczy nadawać znaczenie oraz przyczynowo-skutkowość (Taves, 2009). To sposób patrzenia na rzeczywiste doświadczenia, którymi dzielą się różni ludzie. To sposób zrozumienia narracji tych, którzy mają doświadczenie do przekazania. Badacz powiedziałaby po prostu „Słucham Twojego doświadczenia”, by odkryć i pojąć prawdę ludzi i ludzkości.

Ludzie nadają w ten sposób sens swojemu życiu. W jaki sposób Yogi Bhajan i jedenastu praktyków Kundalini Jogi przypisało narracją znaczenie pojęciu „doświadczenia”? I jaka w tym nauczaniu jest rola doświadczenia? To z tymi zagadnieniami chciałem się zmierzyć, i to na nie odpowiedzieć.

W podążaniu za Prawdą

To był mój eksperyment w ramach nauk społecznych – głównie w obszarze moich zainteresowań, czyli nauk religijnych. Co za tym idzie, podszedłem do tego wyzwania z „makro poziomu” literatury, która tworzy „Nauki”. Ten makro poziom to światopogląd zbudowany z 1) „Jogi i Tantrycznych Elementów”, 2) „”Sikhizmu i jego kultur” oraz 3) astrologicznego komponentu „Ery Wodnika”. Czwartym elementem jest precyzyjne ujęcie, jakim Yogi Bhajan nadał trzem powyższym znaczenie, i spójność, która stanowi o specyfice i wyjątkowości 3HO.

Pojęcie doświadczenia w tym światopoglądzie kieruje uczniów Kundalini Jogi ku takim doświadczeniom jak „budzenie Kundalini”, „ekstaza świadomości” czy aktywowanie „systemu sensorycznego”. To nie są teorie do poznawania, ale życiowe doświadczenia, które ludzie poprzez tę ścieżkę napotykali. Stąd „mikro poziomem” tej analizy były osobiste doświadczenia „przypisane” przez joginów i joginki nurtu Kundalini. Ujmując to akademicko, istotą tej części procesu były osobiste subiektywne doświadczenia.

Poruszenie tego zagadnienia wymagało krytycznego spojrzenia, które uzupełniłoby moje osobiste powiązanie z tą ścieżką i samym Yogi Bhajanem . Historia o tym, jak Platon postrzegał swojego ukochanego nauczyciela inspirowała mnie od zawsze – „Sokrates, mój mistrz, jest moim przyjacielem, ale wspanialszym przyjacielem jest prawda”. Z akademickiego punktu widzenia oznaczało to, że musiałem przyjąć rolę „uczestniczącego obserwatora”, jak ujęliby to etnografowie. Jak jednocześnie nie pozostać stronniczym? W końcu ja też jestem tym, który doświadcza! Zawsze jest jednak jakiś sposób, a niektórzy z badaczy nazwaliby ten rodzaj akademickiego podejścia „refleksyjnym procesem badawczym” (Chryssides, 2013).

Jung i Joga Kundalini

Kwestią, która nie jest powszechnie znana wśród uczniów Kundalini Jogi, jest to, że psychoanalityk Carl Gustav Jung napisał niegdyś książkę zatytułowaną „Psychologia Kundalini Jogi” (1932, 1996). W książce tej nie analizuje on nauk Yogi Bhajana, ale Jogę jako system hinduski. Widzi ją jako fenomen kulturowy oraz źródło „symboli” dla czakr i budzenia Kundalini. Tym niemniej, w jego ujęciu „…jogiczna ścieżka czy jogiczna filozofia od zawsze pozostawały tajemnicą, ale nie dlatego, że ludzie utrzymywali ją w tajemnicy. Nie można o nich nawet mówić, takim rodzajem doświadczenia są doświadczenia Kundalini Jogi” (Wykład 2)

To pogłębiło moje poszukiwania. „Tajemniczość”, o której mówi Jung, niesie ze sobą negatywne postrzeganie doświadczeń Jogi dla Europejczyków… „Europejczyk, który praktykuje jogę, nie wie, co czyni. Ma ona na niego zgubny wpływ i prędzej czy później wprowadza go w lęk, a czasem doprowadza go nawet do stanu obłędu” (str. xxx). Jego krytyka zachodniego myślenia i działania prowadzi go dalej – ku przestrodze dla potencjalnych praktyków. W jego postrzeganiu budzenie Kundalini wiąże się z bardzo negatywnymi konsekwencjami: „…jeśli jogin czy osoba Zachodu przebudzi Kundalini… Jeśli to zrobisz, wkrótce odczujesz okropne konsekwencje”. (str. 27)

Ten i kilka innych aspektów poglądu Junga przyczyniają się, w mojej opinii, do powstawania „czarnej legendy”. Stąd te oraz inne argumenty jego tezy zostały w moich badaniach zaadresowane – by skonfrontować interpretację Junga z najnowszą wiedzą, jaką mamy w 21 wieku, jak również z autentycznymi doświadczeniami Europejczyków i pozostałych ludzi Zachodu praktykujących „Kundalini Jogę według nauk Yogi Bhajana”.

Uwagi końcowe: “To działa”

Nieoczekiwanie ten proces badawczy pomógł mi rozwiać moje własne wątpliwości odnośnie rzeczowej krytyki, jaką przyciąga nasza tradycja. „3HO w świetle doświadczenia” posłużyło umiejscowieniu własnej świadomości w bardziej czytelnej i pogłębionej o zrozumienie relacji z tzw. osobami „z zewnątrz”, które uważnie nas przestudiowały i opisały.

Z perspektywy doświadczenia mogę konkludując powiedzieć, że ta ścieżka nie jest procesem filozoficznym, chociaż łączy w sobie trzy filozofie… Nie jest także procesem psychologicznym, ale przemienia naszą psychikę i świadomość… Nie jest również ścieżką religijną, ale w swojej istocie czerpie ze zdefiniowanego systemu religijnego (Sikhizm) i innych wglądów religijnych… I wreszcie, ta ścieżka nie jest „newage’owską” modą, chociaż jej rdzeń ma swoje podłoże w paradygmacie Ery Wodnika. Poprzez tę ścieżkę ludzie często miewają różnego rodzaju nietypowe doświadczenia sensoryczne, które nadają ich podróży głębokiego i osobistego znaczenia, pogłębiając świadomość i przekonanie co do podjętej drogi, finalnie prowadząc ich do zgodnego: „doświadczenie działa”. Nauki są ścieżką, której się doświadcza. U sedna wizji Yogi Bhajana doświadczenia są tym, co łączy ich poszczególne aspekty, co aktywuje nasze wnętrze, czyniąc podróż ścieżką Kundalini Jogi spójną, prawdziwą i wyjątkową.

Dr Jivan Mukta
Gran Canaria, sierpień 2019

*artykuł pochodzi ze strony autora: www.yogalafontaine.com